سایت خبری تحلیلی کلمهhidden pichidden pichidden pichidden pichidden pic
  • صفحه اصلی
  • » جامعه اسلامی و توقع “حمایت خدا”...

جامعه اسلامی و توقع “حمایت خدا”

چکیده :"جامعه ایمانی" درصورتی مورد حمایت خدا قرار میگیردکه دوشرط مهم را دارا باشد: اول ؛ باید جامعه وحاکمیت "دینی" باشد. وروشن است که "دین" فقط گشت امربمعروف وصفوف فشرده نمازجمعه نیست! بلکه"دینی بودن به محترم بودن تمام حقوق مادی ومعنوی انسان در جامعه است". دوم ؛ هیچ حرکتی درآن جامعه از صدرتا ذیلش، برخلاف خاستگاه نظام خلقت نباشد.چون هر"باطل گفتاری ورفتاری" راجهان خلقت، پس...


هادی سروش

بین اهل ایمان معروف است که تفاوت بین انسانهای مومن و جامعه آنان با جامعه کفر،در این است که جامعه اسلامی دارای پشتوانه حمایت خداست ولی کافران از چنین حمایتی بهرمند نیستند.

این سخن درست است اما مشروط به دونکته ؛ اولا این حمایت مربوط به “دین” است و نه افراد متشبث به آن، بین این دو اززمین تا آسمان فاصله است. و ثانیا حمایت خداازدین ، بمعنای بقاء “اصل دین” درمواجه بادشمنان است.

“جامعه ایمانی” درصورتی مورد حمایت خدا قرار میگیردکه دوشرط مهم را دارا باشد:
اول ؛ باید جامعه وحاکمیت “دینی” باشد. وروشن است که “دین” فقط گشت امربمعروف وصفوف فشرده نمازجمعه نیست!
بلکه”دینی بودن به محترم بودن تمام حقوق مادی ومعنوی انسان در جامعه است”.
دوم ؛ هیچ حرکتی درآن جامعه از صدرتا ذیلش، برخلاف خاستگاه نظام خلقت نباشد.چون هر”باطل گفتاری ورفتاری” راجهان خلقت، پس میزند.

استاد مطهری مینویسد؛
《یک نفرمادی هراندازه به مسلک وروش وآیین خودمؤمن ومعتقد باشد،به هر اندازه سعی وکوشش ومجاهدت در راه تحقق آرمان خودباشد،نتیجه می‌گیرد.امّا یک مسلمان و معتقد به قضا و قدر الهی عقیده دارد که جهان طوری ساخته شده است که اگر او درراه عقیده و ایمان خودفداکاری کندو کوشش به خرج دهد،دستگاه علّی ومعلولی جهان به حمایت اوبرمی‌خیزدواوراازپشتیبانی خود بهره‌مندمیکند》(انسان وسرنوشت/۹۸)

اجازه دهیدبصورت گذارا موضوع را از دیدگاه قرآنی بررسی کنیم.

اصول قرآنی در مورد حمایت خدا در خصوص سه گروه آمده است :

۱ ) حمایت ازانبیاء :
《وعده قطعی ما درباره بندگان به رسالت فرستاده شده،محقق است که مورد نصرت اند…،ولقد سبقت کلمتنالعبادناالمرسلین إنهم لهم المنصورون.》 (صافات / ۱۷۲)

۲ ) حمایت از مظلوم:
《خدا بریاوری مظلومان قدرتمنداست… بانهم ظلمواوان الله علی نصْرهمْ لَقدیر》.( الحج: ۳۹)

۳ ) حمایت از مومنین :
《یاری مؤمنان، همواره حقی است بر عهده‌ی ما…. وَکانَ حَقًّا عَلَینا نَصرُ المُؤمِنینَ》(روم/۴۷)

نکته مهم اینجاست که حمایت خدا هرچقدرهم که قطعی باشد،اما براساس آیات قرآن ، با توجه تحصیل مقدمات و رسیدن زمان مناسب است .
در مورد برخی انبیاء حصول و یا تحصیل مقدمات نزول حمایت الهی زمان بر بوده بطوریکه خود انبیاء نیز به چالش هایی کشیده میشدند !
شاهد این آیه است :
《چه بسارسولان دریاس قرار گرفته و گمان آن میرفت که مورد تکذیب قرار گیرند، نصرت الهی فرا رسیده وافراد موردنظرخدا نجات می یابند..حَتى إِذا استیأَس الرسُل و ظَنوا أنهم قد کذبوا جاءهم نصرنافنجی من نَشاء》(یوسف/۱۰۰)

دینداران خوش خیال

دراین بین دینداران خوش خیالی هستندکه براین باورند که چون متدینیم پس خدا حمایت مان خواهدکرد!
قرآن این گمانِ بی پایه را ،ره آوردِ “تفکرِجاهلی” معرفی نموده.

علامه طباطبائی میگوید؛
مراد از «ظنّ الجاهلیه» درقرآن گروهی بودند که گمان می‌کردند ؛چون مسلمانند؛ حتماً باید در جنگ پیروز شوند و برخداواجب است براساس وعده‌اش، بدون هیچ قید و شرطی، دین خود و پیروانش را یاری کند…(المیزان ۴۷/۴)

براین اساس ؛خواندن آیات مربوط به نصرت الهی در تریبون ها ،وعدم ذکر شروط آن، غیر از شرمساری در آینده برای گویندگانش که منجر به “تخریب باورهای دینی” شده ، عائد دیگری نخواهدداشت.

دو سوال رایج :

۱- چرا مسلمین در مراحل حساسی ناکام هستند؟
نمونه اش جنگ اُحداست که با حضور رسول الله،مسلمین شکست خوردند!وقرآن این شکست وپاسخ به آن سوال را چنین ترسیم نمود؛
《هنگامی که مصیبتی به شمادر جنگ احد رسید،گفتید:این مصیبت از کجاست؟! – پاسخ خدا در ادامه بیان نموده که “مشکل ازخودشماست”!》.(آل عمران/۱۶۵)
پس درجستجوی ناکامیها بایدباورکردکه روش های انتخابی اگرروش غلط وفاقدکارشناسی صحیح باشددرهیچ صورتی نتیجه بخش نیست.

۲- چرادرکشورهای کفر، دردانش و مهارت وسیاستهای اجرائی شان موفقیت دیده میشود؟

علامه طباطبایی پاسخ این شبهه را چنین داده که؛《آنان برای آبادانی دنیا و توسعه قدرت شان برنامه دارند،موفق میشوندچراکه درجهان خلقت همه چیزبراساس سبب و مسبب است وهرکسی که دراین مسیرکام بردارد نتیجه میگیرد》.

خلاصه سخن :
ملاک درموفقیت ها وناکامی ها “حق” بودن است وبس:
《ویرید اللَّه أَنْ یُحق الْحَق》(انفال/۷)

در “حق بودن” ، دارا بودن باورهای توحیدی یکی از نیازهاست ، اما هیچ گاه در راستای الگوهای رفتاری جای “روش های عقلانی” راکه با فکر و مشورت و تجربه میتوان با آن رسید را نمیگیرد.

تردیدنفرمایید؛
اگر توهمات متعصبانه ومغرورانه درراستای اهداف شخصی وجناحی معیاربرنامه ریزی ها قرار گیرد، دیگرنبایدتواقعِ بهرمندی ازحمایت الهی رود.

 



Deprecated: پروندهٔ پوسته بدون comments.php از نگارش 3.0.0 که جایگزینی در دسترس نداردمنسوخ شده است. لطفاً یک قالب comments.php در پوستهٔ خود قرار دهید. in /var/www/html/kaleme.com/wp-includes/functions.php on line 6031

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.