روزنامه جمهوری اسلامی: باید صدا و سیما از حصار تنگ نظری بیرون آید و رسانه ملی باشد
چکیده :عده‌اي راه حل را تأسيس راديو تلويزيون‌هاي خصوصي مي‌دانند، مثل آنچه در كشورهاي همسايه ما عراق، تركيه و حتي افغانستان جريان دارد، ولي راه‌حل واقعي اينست كه همين راديو تلويزيون دولتي طبق قانون عمل كند و خود را از حصار تنگ يكطرفه‌گوئي‌ها نجات دهد و به معناي واقعي كلمه، رسانه ملي باشد. با اين روش، هم مي‌توان به دغدغه نفوذ شبكه‌هاي ماهواره‌اي در جامعه پايان داد و هم مي‌توان زمينه‌هاي زمزمه‌هاي ضرورت تأسيس راديو و تلويزيون‌هاي خصوصي را از بين برد. طبيعي است كه صدا و سيما بايد در هر حال به مصالح عمومي پاي بند باشد و موازين را رعايت نمايد. ...
روزنامه جمهوری اسلامی با نگاهی به نقش رسانه ملی در جامعه نوشته است: عده‌اي راه حل را تأسيس راديو تلويزيون‌هاي خصوصي مي‌دانند، مثل آنچه در كشورهاي همسايه ما عراق، تركيه و حتي افغانستان جريان دارد، ولي راه‌حل واقعي اينست كه همين راديو تلويزيون دولتي طبق قانون عمل كند و خود را از حصار تنگ يكطرفه‌گوئي‌ها نجات دهد و به معناي واقعي كلمه، رسانه ملي باشد. با اين روش، هم مي‌توان به دغدغه نفوذ شبكه‌هاي ماهواره‌اي در جامعه پايان داد و هم مي‌توان زمينه‌هاي زمزمه‌هاي ضرورت تأسيس راديو و تلويزيون‌هاي خصوصي را از بين برد. طبيعي است كه صدا و سيما بايد در هر حال به مصالح عمومي پاي بند باشد و موازين را رعايت نمايد.
در این یادداشت به مساله پخش جلسات مجلس از صدا و سیما اشاره شده و نوشته است: يكي از مديران رسانه ملي پخش مستقيم مذاكرات مجلس شوراي اسلامي در جلسات بررسي صلاحيت وزراي پيشنهادي كابينه يازدهم را حركت به سوي دموكراسي دانست. علاوه بر اين، دست‌اندركاران صدا و سيما در روزهاي اخير تلاش زيادي براي گرفتن تأييد و تقدير و تشكر مردم از كار خود كردند. مصاحبه شوندگان نيز اين اقدام رسانه ملي را مورد تأييد قرار دادند و از آن استقبال كردند.
عملكرد رسانه ملي در زمينه پخش مستقيم اظهارات نمايندگان مجلس و رئيس‌جمهور و وزراي پيشنهادي او هر چند نه كار جديدي بود و نه اقدامي كه ويژه كشور ما باشد، اما در عين حال نبايد انكار كرد كه كار درستي بود. اين كار، طبق قانون كه مقرر داشته مذاكرات مجلس مي‌تواند از رسانه ملي پخش شود امري عادي است كه در گذشته نيز سابقه داشته و در بسياري از كشورها نيز معمول است. قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران نيز در اصل يكصد و هفتاد و پنجم با صراحت اعلام كرده “در صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران، آزادي بيان و نشر افكار با رعايت موازين اسلامي و مصالح كشور بايد تأمين گردد.”
اگر مسئولان رسانه ملي بخواهند به آنچه در اصل 175 قانون اساسي آمده است عمل كنند، بايد گام‌هاي بلندي بردارند كه در سال‌هاي اخير نه تنها برنداشته‌اند بلكه در جهت عكس آن عمل كرده‌اند. پخش مستقيم مذاكرات مجلس از جمله در موضوع بررسي صلاحيت وزراي پيشنهادي، از وظايف رسانه ملي است كه با گذاشتن چند دوربين در صحن مجلس انجام مي‌شود و كار فوق‌العاده‌اي نيست. اين روش كه مسئولان صدا و سيما با پخش هر فيلم يا مجموعه تلويزيوني و يا مذاكرات مجلس و مناظره‌هاي كانديداهاي رياست جمهوري، به سراغ مردم مي‌روند و تلاش مي‌كنند از زبان آنها براي كار خود تأييد و تمجيد بگيرند، نوعي از خود متشكر بودن در مقابل انجام وظيفه قانوني است و اگر به درستي مورد دقت قرار بگيرد نشان دهنده احساس كمبودي است كه مديران رسانه ملي احساس مي‌كنند و براي جبران آن دست به چنين كارهائي مي‌زنند. جالب اينكه طبق اطلاعات موجود، آنچه از رسانه ملي پخش مي‌شود تمام اظهارنظرهاي مردمي كه با آنها مصاحبه مي‌شود نيست بلكه فقط بخش گزينش شده و مثبت آنست.
درباره پخش مستقيم مذاكرات مجلس در جلسات بررسي صلاحيت وزراي پيشنهادي دولت يازدهم گمانه‌زني‌هاي مثبت و منفي وجود دارد كه لزومي ندارد وقت زيادي صرف آن شود. نه مي‌توان به گمان كساني كه مي‌گويند صدا و سيما با اين كار درصدد كمك به آن دسته از نمايندگاني بود كه مي‌خواستند عليه چند وزير پيشنهادي سمپاشي كنند اعتماد كرد و نه به نظر كساني كه مي‌گويند اين اقدام صدا و سيما حركت به سوي دموكراسي بود. به روش ناپسند “نيت‌خواني” كه مدتي است در جامعه سياسي ما رواج يافته، نبايد ميدان داده شود. اين سيره قبيح بايد ريشه كن شود و حسن ظن بايد جاي آْن را بگيرد كما اينكه از خود تعريف كردن و با مصاحبه و طومار و پيام براي خود تأييد و تقدير و تشكر دست و پا كردن نيز بايد از فرهنگ جامعه ما حذف شود. همه بايد به انجام وظايف قانوني خود پاي بند باشند و به خاطر آن از هيچكس توقع تعريف و تمجيد نيز نداشته باشند و براي تثبيت موقعيت خود نيز به اين و آن متوسل نشوند.
اكنون به ارزيابي پخش مذاكرات مجلس در جلسات بررسي صلاحيت وزراي پيشنهادي از صدا و سيما بپردازيم و اينكه آيا اين اقدام حركتي به سوي دموكراسي بود يا نه؟
در اينكه پخش مذاكرات مربوط به بررسي صلاحيت وزرا – با قطع نظر از نيت و هدف مديران – اقدامي مثبت بود، ترديدي وجود ندارد. نكته مهم اينست كه مديران رسانه ملي به اين اقدام يا پخش مناظرات و فيلم‌هاي متعلق به كانديداها و اظهارات آنها در جريان انتخابات اكتفا نكنند و به واقعيت تعلق داشتن صدا و سيما به مردم پاي بندي عملي و دائمي و همه‌جانبه نشان بدهند. به عبارت روشن تر، مديران رسانه ملي، از اين تصور كه خودشان بايد تصميم بگيرند كه چه چيزهائي را پخش كنند و چه چيزهائي نبايد پخش شود و يا در چه موضوعاتي بايد دست و دل بازي نشان بدهند و كجا بايد امساك كنند، فاصله بگيرند و مردم را واقعاً صاحبان رسانه ملي بدانند و به آنها حق بدهند كه از جريان آزاد اخبار و اطلاعات بهره ببرند. اينكه افراد مشخصي با گرايش‌هاي خاص همواره ستاره‌هاي صدا و سيما باشند و در موضوعات مختلف اظهار نظر كنند و افرادي در فهرست سياه صدا و سيما باشند با حركت به سوي دموكراسي منافات دارد. اينكه به افرادي در صدا و سيما حمله شود و عده‌اي عليه آنها هرچه مي‌خواهند بگويند و به آنها اجازه دفاع از خود داده نشود، با دموكراسي در تضاد است. اينكه اخبار به صورت گزينشي از صدا و سيما پخش شوند و مردم از شنيدن بسياري از خبرها محروم باشند، با دموكراسي فاصله دارد. همين روش است كه مردم را به سوي ماهواره‌ها و رسانه‌هاي بيگانه سوق مي‌دهد. مديران رسانه ملي و مسئولان كشور بايد اين واقعيت را بپذيرند كه بهترين راه مبارزه با شبكه‌هاي ماهواره‌اي و رسانه‌هاي بيگانه، درست عمل كردن در رسانه ملي و خارج ساختن آن از انحصار يك تفكر بسته و خود بزرگ‌بين است.
عده‌اي راه حل را تأسيس راديو تلويزيون‌هاي خصوصي مي‌دانند، مثل آنچه در كشورهاي همسايه ما عراق، تركيه و حتي افغانستان جريان دارد، ولي راه‌حل واقعي اينست كه همين راديو تلويزيون دولتي طبق قانون عمل كند و خود را از حصار تنگ يكطرفه‌گوئي‌ها نجات دهد و به معناي واقعي كلمه، رسانه ملي باشد. با اين روش، هم مي‌توان به دغدغه نفوذ شبكه‌هاي ماهواره‌اي در جامعه پايان داد و هم مي‌توان زمينه‌هاي زمزمه‌هاي ضرورت تأسيس راديو و تلويزيون‌هاي خصوصي را از بين برد. طبيعي است كه صدا و سيما بايد در هر حال به مصالح عمومي پاي بند باشد و موازين را رعايت نمايد.
پاسخ اين سؤال مهم كه معيار تشخيص عمومي و موازين با كيست؟ نيز روشن است. لزومي ندارد خود را و گروه خود را در اين زمينه محور قرار دهيم. محور، قانون اساسي است كه در اصل 175 هم بر آزادي بيان تأكيد كرده و هم راه درست استفاده كردن از آن را مشخص نموده است: “در صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران، آزادي بيان و نشر افكار با رعايت موازين اسلامي و مصالح كشور بايد تأمين شود.”
